Eğitim dünyasının içinde otuz yılı aşkın bir süredir var olan biri olarak, okullarımızın sadece akademik bilgilerin aktarıldığı mekanlar olmadığını, aynı zamanda toplumun kalbinin attığı, yararların ve yaraların en net görüldüğü "aynalar" olduğunu her geçen gün daha acı bir tecrübeyle müşahede ediyorum.

Bugün okullarımıza baktığımızda; herhangi bir verim düşüklüğü yaşayan, içe kapanmış, durgun ve sakin (ama kötü anlamda sakin) görünen çocukların ortak paydasının maalesef aile olduğunu görüyoruz.

Bu tablonun arkasındaki en temel faktör ise ne yazık ki sevgisizlik ve şefkat eksikliğidir.

Aile İçi İletişimsizlik ve Şefkat Yoksunluğu

Bir insanın yaşı kaç olursa olsun, evladına sarılamaması, o sıcak enerjiyi ona hissettirememesi büyük bir trajedidir.

Eve dönüldüğünde o ilk buluşma anındaki muhabbetin oluşmaması, sofraların paylaşılmaması, ortak oturma odalarında seslerin değil sessizliklerin ya da kavgaların hâkim olması...

Her konuşmanın bir sürtüşmeye, her bakışmanın bir çatışmaya dönüştüğü evlerde; anne ve baba çocuklarını bir "düşman", çocuklar da ebeveynlerini "anlayışsız birer otorite" olarak görmeye başlıyor.

Bugün toplumsal olarak yaşadığımız bunalımların kökeninde bu uçurum yatıyor. Okullarımızda gözlemlediğimiz en büyük problem, tam da bu anne-baba şefkati eksikliğidir.

• Babalar İçin Yanlış Otorite Algısı: Birçok baba, otoriteyi şiddetle, döverek ya da eski usul sert bakışlarla öğrenciyi hizaya getirmek zannediyor. Uzlaştırma, empati kurma ve şefkat gösterme maalesef bazı ebeveynler tarafından bir "zayıflık" olarak görülüyor. Oysa kendi çocuklarını özlerinde çok seviyorlar; fakat bunu kelimelerle ifade edemiyor, sarılarak gösteremiyorlar.
• Anneler İçin Tahammülsüzlük: Diğer taraftan annelerin kız çocuklarına karşı yaşadığı tahammülsüzlük, onları dinlememeleri, sürekli eleştirmeleri ve kazanmak yerine yabancılaştırmaları bu uçurumu daha da derinleştiriyor.

İki Uçlu Çıkmaz: Şiddet mi, Aşırı Kontrolcülük mü?

Çocuk yetiştirmenin temellerini adeta bir "survivor" mücadelesi sanmış durumdayız. Mücadele etmeyi, her olaya şiddetle karşı çıkmayı, masaya yumruğunu vurmayı erkekliğin ya da güçlü duruşun bir şartı olarak benimsetmişiz.

Bunun tam karşı ucunda ise aşırı kontrolcü ebeveynler yer alıyor. Çocuğuna hiçbir hareket alanı bırakmayan, her anını kendisi planlayan, en basit işleri bile yapmasına izin vermeyen, en küçük hatasında onu bozan ama büyük yanlışlarında sınırsızca destekleyen bir başka tehlikeli profil...

Bu iki uç arasında savrulan çocukların ne yazık ki ortasını bulamadığımız sürece sonuçlarına katlanmak zorunda kalıyoruz.

Okulların Rolü ve Umudumuz

Biz biliyoruz ki, bu çocukların her biri birer pırlanta. Onlar günahsız ve nasıl yetiştirilirlerse gelecekte o şekilde şekillenecekler.

Okullarımızda olumsuz aile hayatlarıyla gelen çocukların, zaman içinde öğretmenlerimizin dokunuşuyla nasıl dönüştüğünü, mezuniyetten yıllar sonra bizi ziyaret ettiklerinde hayranlıkla görüyoruz. O günkü pişmanlıklarını ve öz eleştirilerini dinlemek, bizim en büyük tesellimiz.

Ancak iki büyük korkum var:

1. Bu kaotik aile ortamını gören gençlerin, ebeveynlik sorumluluğunu almaktan kaçınarak yuva kurmaktan vazgeçmeleri. Bu, ülkemizin geleceği açısından en büyük toplumsal risklerden biridir.
2. Çocukların kendi evlatlarına aynı sevgisizlikle yaklaşma ihtimali.

 

Millî Bir Beka Meselesi Olarak Eğitim

İşte tam da bu yüzden okullara ve öğretmenlere devasa bir sorumluluk düşüyor. Sevgi ve şefkat bu işin merkezindedir; ancak öğretmenlerimizin de huzurlu bir zihinsel yapıyla çalışabilmesi, ekonomik kaygılardan arınmış olması şarttır.

Eğitim olayı, ülkemizde birinci güvenlik ve öncelik sorunu haline getirilmelidir.

Resmi ve özel okul ayrımı gözetmeksizin tüm kaynaklarımızla bu meseleye eğilmeliyiz.

Yaşadığımız sıkıntıları geçici birer anlaşmazlık olarak değil, acil bir eylem planı gerektiren kritik bir beka problemi olarak ele almak zorundayız. Geleceğimizin mimarı olan çocuklarımızı kaybetmemek için stratejilerimizi bu gerçeğin üzerine kurmak mecburiyetindeyiz.